9 Ekim 2011 Pazar

2 Yaş çocuğunun duygusal gelişiminde dikkat edilmesi gereken noktalar

Bu yaşta annenin ilgisi çok önemlidir. Çocuk, anneden ayrılmakta güçlük çeker. Anne yerini tutacak öğretmen çok şefkatli davranmalıdır. Arkadaşlarına alışana kadar anne gibi ona sarılır, bağlanır. Öğretmen, dikkatle izlerse bir süre sonra tıpkı annesi gibi çocuğun ne demek istediğini anlayabilir.
Çocuk; duygulandığı anlarda, yorulduğunda, korktuğunda anneyi veya babayı yanında ister, ağlar. O anda çocuk sevilerek yatıştırılmalıdır. Annenin küçük bir eşyası çocuğa verilebilir. Sorduğunda akşam mutlaka anne veya babasının gelip onu alacağı yinelenir, ilgisi başka alana çekilerek sakinleştirilir. Duygularının zedelenmemesine özen gösterilmelidir. Bu yaştaki çocukla asla inatlaşmamalı, zira öfke nöbeti geçirebilirler. Öfkelenmesine engel olunmalıdır.

İstediğini yapmaya çalışılmalıdır, istediğini yapmaya çalışan kişiye güvenecektir. Güvendikten sonra, onu yönetmek daha kolay olacaktır. İhtiyacı olan şey güven ve sevgidir. Herkesi taklit eder. Eğitmen kendi davranışlarına da dikkat etmelidir.

Herşeyle oynar.Tencereler, tavalar bile onun için oyuncaktır. Kurucu, inşa edicidir. Oynadığını sahiplenir. ”BENİM” der, vermek istemez. Vermek istemediği durumlarda vermeye zorlanmamalı. Henüz paylaşmaya hazır değildir.


Ona ait olan eşyaları ve oyuncakları gösterin
Onun eşyalarını ve oyuncaklarını alırken izin alın, izin vermezse almayın.
BENİM – BEN sözlerine kızmayın. Bu gelişmenin bir parçasıdır.
Başkalarınaa kötü davranmasına ASLA izin vermeyin. Isrma, saç çekme, vurmaya alıştırılmamalıdır. Taklit oyunları oynar. Bebeği yedirir, tarar, su içirir. Bu aylarda objelerin ne işe yaradğını da kavrar. Kaşık beslenmeye yarar, bardak su içmek içindir gibi… HAYIR’ın anlamını tam kavramaya çalışır. Sınır koymak için KATI değil, KARARLI olmak yeterlidir.

SİNİRLENMEDEN – KORKUTMADAN – ÖFKELENMEDEN sınır koyun.

Kendinizi kontrol edin
Karanlık, su ve yükseklikten korkabilir. Onu korkutacak olaylardan korumalıdır. Korkmamasını söylemeyin! “Biliyorum korktun ama, sana bişey olmasına izin vermem” deyin. Onu kucaklayıp, yatıştırın, fakat çok üstüne düşmeyin. Korkusuyla alay etmeyin. Olayı tekrar dile getirmeyin. Cesur olmayı öğretmek için erkendir. Korkusunu yenmeye zorlanmak, ilerde daha fazla korkmasına neden olur. Bu konuda acele etmemeli. Onu koruyacağınıza güvenmesi yeterlidir.

Çaresizlik anlarında, acısını ifade etmesine izin verin. Ağlamayı hemen susturmaya çalışmayın. Uzun da sürmemeli. Olumsuz olaylarda dikkatini başka alana kaydırın.

Bu dönemde cesur olmaya ve sabretmeye zorlamak, güven duygusu gelişimini baltalar. Güven duygusunu edindikten sonra cesaret ve sabır kendiliğinden gelişir. Bu konuda acele etmemek gerekir. Her çocuğa ayrı ilgi gösterilmeli. Zira rekabet duyguları çok güçlüdür. Her biri kendisiyle ilgilenilmemesine dayanamaz. Sevgiyi, ilgiyi ölçülü bir biçimde dağıtmalı. Bu dönemde çocukları gözden hiç ayırmamak, birbirleriyle yalnız bırakmamak gerekir. Herşeyi yapabileceklerini düşündükleri için, kendilerini tehlikeye atabilirler. Bu yaşta en önemli şey güvenliklerini sağlamak , birbirlerine zarar vermelerinin önüne geçmektedir.

Oyun ve hareket
Güvenli  hareket edebilecek oyun alanı çok önemlidir. 15 aylık bir çocuk 2 küpten kule yapabilir. Anne – baba dışında 5 kelime kullanabilir. Hevesle şişe içine boncukları atar. 18 aylıkken 3 küple kule yapar.  8-10 sözcükle dilini zenginleştirir. Genellikle 2 yaşına kadar yalnız oynamayı, birebir oyunu tercih eder.

Bu aylarda bakımla yetinmeyip, çocuklarla sürekli konuşmalı, oyun oynamalı, nesnelerin isimleri söylenmelidir. O anda ne yapıldığı açıklanmalıdır. “Şimdi kapıyı kapatalım” gibi .

2 yaş çocuğu 5-6 küpten kule yapabilir. 2 kelimeyi bir araya getirip, cümle kurabilir.”su koy” gibi. Beş beden parçasını gösterebilir. (baş, ayak, kol gibi) Oyun anında birbirlerini seyrederler. Birbirlerini taklit ederler.
Birbirlerinin oyuncaklarını alırlar.

Oynaması için baskı yapılmamalı
Merdivenden inip, çıkması desteklenmeli. Kitap sayfalarını çevirmesi istenmeli. Bu ne? diye sorulmalı. Bilemezse doğru olanı söylenmeli. Neymiş diye tekrar sorulmalı. Bilince “AFERİN” denmeli.
Yürür, koşar, merdivenden iner, çıkar, iter, çeker. Çevreyi keşfeder. Dolapları, çekmeceleri açar, kapıyı açar, top atar, tekme vurur.
İstediğini yapamayınca ağlar, tepinir. Herşeye meraklı, herşeyle ilgilidir.
Çok hareketlidir. Dikkat çekmekten hoşlanır. Dikkat süresinin 5 dakikadan fazla olmadığı unutulmamalıdır. Eşyalarla, oyuncaklardan daha çok ilgilidir.
Bu dönemde arkadaşa ilgi fazla değildir. Ama çocukların içinde bulunmaktan hoşnuttur. Sandalyede oturabilir. Tek ayak atlar. Ani dönüşlerde denge kaybedebilir. Herhangi birşeyi istese bile “HAYIR” sözcüğünü kullanmayı sever. Bu yaş çocuğu gece 11-12 saat, gündüz 1-2 saat uyumalıdır. Aksi halde huysuzlanır ve sinirli olur.

Sonuç olarak 2 yaş çocuğuna:
-Beceri geliştirmesi, bağımsızlığını kazanması için fırsat verin.
-Kendini göstermesi için çesaretlendirin.
-Özgüvenini, girişimciliğini, sorumululuk isteğini destekleyin.
-Ona diğer çocukları tanıtın, arkadaş ortamına sokun, oynaması için baskı yapmayın.
-Kalemler, pastel boya vererek, çizim yapmasını destekleyin.
-Hikayeler okuyun, masallar anlatın.
-Müziğe ilgisini uyandırın.
-Ebecilik, saklambaç oynayın.
-Küp, üçgen, kare şekillerini, şekil alanı üzerine yerleştirmesini sağlayın.
-Dans edin, şarkı söyleyin, alkışyalın .
-Kucağınıza alın, sarılın öpün. 

Özlem Petek Hün
Bumerang - Yazarkafe